"Jestem Kotem" - niezwykła japońska satyra!

Autor: Malwina Kacprzak Dodano: 2019-07-26 19:15:00 Zdjęcia zamieszczone w artykule należą do portalu Kocie Tajemnice. Używanie ich bez uzyskania wcześniejszej zgody jest zabronione! Zobacz treść artykułu

Jeśli fraza "Jestem Kotem" kojarzy Wam się jedynie z internetowymi memami (jak ten powyżej, z celowo błędną pisownią i wizerunkiem futrzastego władcy świata), pora zmienić na chwilę perspektywę i zaczerpnąć nieco wiedzy na temat literatury. Jednak hola hola! Nie zostawiajcie swojego poczucia humoru za drzwiami, jeszcze się Wam przyda! Zaczynamy?

Wagahai wa Neko de Aru, czyli, w tłumaczeniu, Jestem Kotem, to nowela satyryczna napisana w latach 1905-1906 przez japońskiego poetę Natsume Soseki. W Japonii twórca ten uznawany jest za jednego z największych w historii kraju. Pracował dla wielu magazynów literackich, takich jak słynne Hototogisu, którego początek sięga roku 1897 i przez wielu uważany jest za propagatora formy literackiej, jaką jest haiku. To właśnie też dzięki pracy dla magazynu, "Jestem Kotem" stało się hitem; z początku miało być jedynie opowiadaniem, ale tak spodobało się redaktorom, że opowiadanie ewoluowało do serii odcinków, tworząc większe dzieło. W późniejszych latach na kanwie tej książki scenariusz filmu.
Sukces powieści satyrycznej „Jestem kotem” w 1905 r. wzbudził szeroki zachwyt opinii publicznej i uznanie krytyki dla japońskiego pisarza.
Duża część zainteresowań poety, co widoczne jest w „Jestem Kotem”, dotyczy relacji między kulturą japońską a kulturą zachodnią. Na ten kierunek zamiłowania miały wpływ w dużej mierze studia w Londynie oraz zasmakowanie powieściopisarza w literaturze brytyjskiej.


We wspomnianej książce Soseki przedstawił panoramę japońskiego społeczeństwa początku wieku z punktu widzenia ... kota!
Główne tematy kocich rozważań obejmują zwykłych ludzi walczących z trudnościami ekonomicznymi, gwałtowną industrializację Japonii i jej społeczne konsekwencje, pogardę dla japońskich prób naśladowania kultury zachodniej i pesymistyczne spojrzenie na ludzką naturę. Z tekstu przebijają przemyślenia o konfliktach pomiędzy obowiązkami, a pożądaniem oraz o lojalności grupowej w kontrze do wolności i indywidualności. Koci bohater, wypowiada się także w kwestii społecznej izolacji i wyobcowania człowieka.
Nie można jednak dać się zwieść pozorom! Cały ten obraz ścierania się dwóch kultur, starej Japońskiej i nowej Zachodniej, zachłyśnięcie się filozofią i nauką europejską pokazane są w sposób humorystyczny, groteskowy, a jak na tak poważną tematykę aż absurdalnie lekki i prześmiewczy. Satyrę widać już w samym tytule. Trzeba wiedzieć bowiem, że oryginalny tytuł japoński Wagahai wa Neko de Aru to sformułowanie można by rzecz, z wyższej półki, które można porównać do wyrażenia używanego np., przez szlachcica. Jest to zabieg celowy — jako że bohaterem książki jest antropomorficzny kot domowy, któremu daleko do bycia szlachcicem, zderzenie brzmienia i sylwetki kota ma mieć wydźwięk satyryczny. Koci narrator, opisuje życie klasy średniej Japończyków: Pana Sneaze (co z angielskiego oznacza „kichanie”, jest celowo błędnie napisane, ale dosłownie przetłumaczone z Chinno Kushami w oryginalnym japońskim języku) i rodziny (właścicieli kota). Każdy z bohaterów naszkicowanych w fabule należał do osobliwych dziwaków. Ważne tematy zostały przedstawione w sposób żartobliwy, śmieszny, a te niepoważne z kolei napisane są we wzniosłym, patetycznym stylu.


Koty w Japonii od dawien dawna zajmują szczególną pozycję. Pojawiają się w malarstwie, rzeźbie, literaturze pięknej, przedstawieniach, dlatego, choć z pozoru wybór właśnie tego stworzenia jako narratora wydaje się kuriozalny, doskonale wpisuje się w japońską, prokocią kulturę.

Najnowsze aktualności

"Jestem Kotem" - niezwykła japońska satyra!

Autor: Malwina Kacprzak

Jeśli fraza "Jestem Kotem" kojarzy Wam się jedynie z internetowymi memami (jak ten powyżej, z celowo błędną pisownią i wizerunkiem futrzastego władcy świata), pora zmienić na chwilę perspek…

Czytaj dalej

Żałoba po utracie kota a decyzja o kolejnym.

Autor: Malwina Kacprzak

Ten artykuł będzie inny niż wszy…

Czytaj dalej

Tak się pięknie różnimy - "Są takie koty" Martyna Czub

Autor: Alicya Oss

Zastanawialiście się kiedyś, co czyni otaczający nas świat pięknym? Kolor nieba, zapach wilgotnego lasu, miejski gwar, majestat gór? A może spie…

Czytaj dalej

Odkryj i wykorzystaj potencjał kociego mojo – „Kocie mojo”, Jackson Galaxy

Autor: Alicya Oss

Czytałam już Zaklinaczkę kotów, Co jest kocie? i wszystkie trzy części fascynującego antyporadnika Dawida Ratajczaka pt. Jak wytres…

Czytaj dalej